105 настай эрийг Нацистын хорих лагерийн гэмт хэрэгт холбогдуулан шалгаж эхэлжээ

Германы баруун хойд хэсэгт оршиж байсан "Stalag 326 VI K" олзны цэргүүдийн хуаранд харуулаар ажиллаж байсан 105 настай эрийг дэлхийн хоёрдугаар дайны үеийн гэмт хэрэгт холбогдуулан шалгаж эхэлснээ тус улсын прокурорын байгууллага Пүрэв гарагт мэдээлжээ.

Дортмунд хотын прокурор Соня Фродерманн уг хуаранд харуулаар ажиллаж байсан өөр нэг эрэгтэйг мөн шалгаж эхэлсэн ч тэр хэдхэн сарын өмнө 99 насандаа таалал төгссөнийг дурдсан байна.

Прокурорын мэдэгдэлд 105 настай сэжигтнийг олон тооны хүн амины хэрэгт хамсаатнаар оролцсон гэж буруутгаж байгааг тэмдэглэжээ.

Дэлхийн хоёрдугаар дайны үеэр Зөвлөлтийн Улаан армийн 5.3 сая гаруй цэрэг Германд олзлогдож, тал орчим хувь нь амиа алдсан гэж үздэг. Амьд үлдсэн цэргүүд эх орондоо буцсаны дараа урвагч хэмээн цоллуулж, хэлмэгдсэн байдаг.

Stalag нь тухайн үедээ олзны цэргүүдийг хорьдог хамгийн том хуарангуудын нэг байжээ. 1941-1945 оны хооронд Нацистын Германд олзлогдсон Зөвлөлтийн цэргүүдийн гуравны нэг нь уг хуарангаар дамжсан байна. Албадан хөдөлмөрт дайчлагдсан олзны цэргүүдийн амьдрах нөхцөл маш хүнд, харуулууд тэдэнд харгис хэрцгий ханддаг байсан гэдэг. Мөн энэ хуаранд Франц, Польш, Серби, Бельгийн цэргүүд хоригддог байжээ.

Нацист дэглэмийн үеийн гэмт хэргүүдийг шүүх боломжтой болгохын тулд Герман улс 1979 оноос хойш хүн амины хэрэгт хөөн хэлэлцэх хугацаа үйлчлэхгүй болгосон. Гэвч дайн дууссанаас хойш 80 гаруй жилийн дараа гэмт хэрэгтнүүдэд хуулийн хариуцлага хүлээлгэх нь маш хэцүү болж, тэдний ихэнх нь нас барсан эсвэл маш өндөр настай болсон байна.

Дөрвөн жилийн өмнө Заксенхаузены хорих газрын харуул байсан 101 настай эрэгтэйд Германы шүүх хүн амины хэргийн хамсаатан байсан үндэслэлээр таван жилийн хорих ял оноож байв. Иозеф Шульц хэмээх энэ хүн хуулийн хариуцлагад татагдсан хамгийн өндөр настай нацист гэмт хэрэгтэн болсон ч огт хоригдоогүй, давж заалдах шатны шүүхэд гомдол гаргах явцдаа 2023 онд нас баржээ.

Хорих газрын нарийн бичгийн даргаар ажиллаж байсан эмэгтэйг 2022 онд хүн амины хэргийн хамсаатан байсанд буруутгаж, тэнсэн харгалзах ял оноож байв. Тэрбээр өнгөрсөн онд 99 насандаа таалал төгссөн юм.